Home / Bałkany / Albania / Albania wciąż „częściowo wolna” – Freedom House 2012

Albania wciąż „częściowo wolna” – Freedom House 2012

Albania nadal jest „częściowo wolnym” krajem, wynika z ostatniego raportu Freedom House. Sytuacja praw i swobód w Albanii pogorszyła się w 2011 r. z powodu „przemocy wobec demonstrantów, wadliwych wyborów samorządowych, i porażki sądów w skutecznym radzeniu sobie z wielkimi aferami korupcyjnymi,” napisano w raporcie.

W obu kategoriach – „prawa polityczne” oraz „swodoby obywatelskie” Albania utrzymała rating 3, gdyż pogorszenie sytuacji nie było wystarczające do obniżenia ratingu, wytłumaczono w raporcie.

 

Pozostałe kraje Bałkanów oceniono następująco:

 

Państwo

Prawa polityczne Swobody obywatelskie Status

Bośnia i Hercegowina

4

3

Częściowo wolny

Bułgaria

2

2

Wolny

Chorwacja

1

2

Wolny

Czarnogóra

3

2

Wolny

Grecja

2

2

Wolny

Kosowo

5

4

Częściowo wolny

Macedonia

3

3

Częściowo wolny

Serbia

2

2

Wolny

Turcja

3

3

Częściowo wolny

 

W porównaniu do poprzedniego ratingu spadek odnotowała tylko Grecja, w kategorii „prawa polityczne” do 2 z 1, z powodu „wprowadzenia nieochodzącego z wyboru technokraty na stanowisko premiera w konsekwencji zamieszkom sprzeciwiającym się cięciom i oszczędnościom, oraz wzrostu wpływu zagranicznych podmiotów na krajową politykę fiskalną i gospodarczą,” jak uzasadnili eksperci Freedom House.

Z wyjątkiem Grecji, w Europie Środkowej i Wschodniej kryzys gospodarczy nie wpłynął zasadniczo na podstawy demokratyczne instytucji państwowych, ale wciąż część z krajów tego regionu zmaga się z korupcją oraz brakiem wyraźnego rozdziału między interesami gospodarczymi i politycznymi, wynika z raportu.

 

Metodologia

„Prawa polityczne” obejmują ocenę procesów wyborczych, pluralizmu politycznego i swobody wykonywania praw politycznych, i dodatkowe, opcjonalne pytania dot. np. monarchii bez partii politycznych czy wyborów, lub sytuacji nadzwyczajnych.

 

Na kategorię „swobody obywtelskie” składają się następujące problemy:

– swoboda ekspresji i wyznania (wolności i niezależności mediów i innych form ekspresji, swobód działalności instytucji i społęczności wyznanionych, wolności od indoktrynacji systemu oświaty i nauki, swobody otwartej dyskusji);

– prawo do zrzeszania się i samoorganizacji (swoboda zgromadzeń, demonstracji i dyskusji publicznej, swoboda działalności dla organizacji pozarządowych i wolnych związków zawodowych),

– praworządnośc (niezależne sądownictwo, prawidłowość postępowań cywilnych i karnych, cywilny nadzór policji, ochrona przed terrorem politycznym, nieuzasadnionym więzieniem, wypędzniem, torturami, wolność od wojny i wojny domowej, równość traktowania różnych segmentów społęczeństwa przez prawo),

– wolności i swobody osobiste (swoboda podróżowania, wyboru miejsca zamieszkania, zatrudnienia, edukacji, swoboda posiadania własności, przedsiębiorczości wolnej od wpływu władz państwowych, służb specjalnych, partii politycznych i organizacji przestępczych, wolność od dyskryminacji ze względu na płeć, wiek, przynależność etniczną lub wyznaniową, swoboda wyboru partnerów i planowania rodziny, równość szans i wolność od wyzysku).

 

Każdy kraj otrzymywał ocenę (rating) w skali od 1 (najbardziej wolny) do 7 (najmniej wolny) w każdej z dwóch kategorii: praw politycznych i swobód obywatelskich. Ocenę określał łączny wynik punktowy z 25 pytań, 10 dot. praw politycznych i 15 dot. swobód obywatelskich.Każde pytanie punktowano od 0 (najgorzej) do 4 (najlepiej), więc łącznie można było dostać maksymalnie 25 punktów.

 

Końcowe oceny (ratingi) określają z kolei status „wolności”: od 1 do 2,5 – kraj „wolny”, od 3 do 5 – kraj „częściowo wolny” i od 5 do 7 – kraj „nie wolny”. Dodatkowo przyznawano strzałki sygnalizujące tendencję poprawy lub pogorszenia w ciągu danego roku, jeśli nie były wystarczające do spowodowania zmiany ostatecznej oceny (ratingu).

 

Raport Freedom in the World 2012 obejmuje 195 krajów i 14 spornych terytoriów. Jako „wolne” oceniono 87 krajów (45% ogółu), jako „częściowo wolne” – 60 krajów (31%), a jako „nie wolne” – 48 krajów (24%). W krajach „wolnych” żyje 43% ludności świata, w „częściowo wolnych” – 22%, a w „nie wolnych” aż 35%.

Pierwszy raport sporządzono w 1972 r. z uwzględnieniem 151 państw. Za „wolne” uznano wtedy 44 (29%), „częściowo wolne” – 38 (25%), a „nie wolne” – aż 69 (46%).

 

Pełny tekst raportu tutaj

 

Tekst: freedomhouse.org, tłum. i red. Marta Kołczyńska

About Marta Kolczynska

KOMENTARZE