Home / Bałkany / Chorwacja / MTS orzekł ws. ludobójstwa w Chorwacji i Serbii
Trybunał w Hadze google.com

MTS orzekł ws. ludobójstwa w Chorwacji i Serbii

Autorka: Irena Szymanowska 

3 lutego Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości w Hadze wydał ostateczne orzeczenie w sprawie wzajemnych oskarżeń Chorwacji i Serbii o ludobójstwa, do których miało dojść w trakcie konfliktu zbrojnego w byłej Jugosławii. Oba akty oskarżenia zostały odrzucone.

Chorwacja w 1999 r. zarzuciła Serbii próbę dokonania ludobójstwa m.in. na terytorium Vukovaru, jesienią 1991 r. MTS nie miał żadnych wątpliwości uznając oskarżenie za bezzasadne. Przypomniał, że państwo serbskie powstało dopiero 27 kwietnia 1992 r., a więc nie może być oskarżane i ponosić odpowiedzialności za wydarzenia, które miały miejsce jeszcze przed jego istnieniem.

Odnosząc się do przestępstw popełnionych na wschodnich terytoriach Slawonii, Kordunu, Liki, Banowiny i Dalmacji, Trybunał stwierdził, że działania te nie miały na celu doprowadzenie do unicestwienia narodu chorwackiego, a jedynie przymuszały ludność do opuszczenia tych ziem w celu stworzenia jednolitego pod względem narodowościowym państwa serbskiego. Nie było więc najważniejszego elementu zbrodni ludobójstwa – zamiaru. Z tego właśnie względu skarga Chorwacji została odrzucona.

Serbia, która początkowo nie uznawała właściwości MTS do rozstrzygania w kwestiach wojny lat dziewięćdziesiątych, wniosła ostatecznie w 2010 r. odpowiedź na skargę. Oskarżyła w niej Chorwację o dokonanie ludobójstwa na terytorium Autonomicznej Republiki Serbskiej Krajina (RSK) w czasie operacji „Burza” w 1995 r.

Zdaniem MTS w trakcie działań operacyjnych nie doszło do nadmiernego bombardowania. Analizując dokument, w którym chorwaccy przywódcy uzgodnili szczegóły przeprowadzenia akcji (tzw. transkrypty brijuńskie), Trybunał nie dopatrzył się zamiaru doprowadzenia do unicestwienia ludności serbskiej na tym terytorium. Serbskie oskarżenia również zostały odrzucone.

Po orzeczeniu MTS nastroje po stronie chorwackiej wydają się być podzielone. Grupa prawników odpowiedzialna za sformułowanie skargi i uczestniczenie w procesie podkreśla, że orzeczenie to umacnia chorwackie stanowisko, iż w transkryptach brijuńskich nie było mowy o zamiarze ludobójstwa. Minister sprawiedliwości Orsat Miljenić uważa, że prawnicy pokazali światu co się naprawdę wydarzyło w połowie lat dziewięćdziesiątych, a orzeczenie MTS jasno wskazuje, że operacja „Burza” była czystą operacją wojskową, przeprowadzoną w zamiarze wyzwolenia ziem bezprawnie zajętych przez Serbów.

Z drugiej strony słychać głosy, że grupa ta nie stanęła na wysokości zadania, oskarżając niewłaściwe państwo – Serbię. Historyk Hrvoje Klasnić nie może zrozumieć, jak prawnicy mogli nie wiedzieć kogo należy oskarżyć.

Wszyscy jednak wskazują jednomyślnie, że trybunały międzynarodowe, jak i sądy krajowe, powinny być szybsze w wydawaniu takich orzeczeń. Na orzeczenie z 3 lutego trzeba było czekać ponad 16 lat.

W swojej skardze Chorwacja obwiniała Serbię za śmierć 12 500 ludzi, stracenie 7700 więźniów i zniszczenie 1500 obiektów religijnych. Po orzeczeniu odrzucającym akty oskarżenia, oba państwa będą się domagać zasądzenia zwrotów kosztów postępowania.

 Źródła: vijesti.hrt.hr, tportal.hr

About Joanna Nowak

...
KOMENTARZE