Home / Gospodarka / Turcja: Czy Ankara trzyma klucz do zakończenia finansowych niepowodzeń Cypru?

Turcja: Czy Ankara trzyma klucz do zakończenia finansowych niepowodzeń Cypru?

Potencjał Turcji jako regionalnego centrum energetycznego może pomóc złagodzić kryzys finansowy na Cyprze – twierdzą analitycy. Ale zanim zostaną podjęte jakiekolwiek kroki, Ankara chciałaby zobaczyć ruch w kierunku rozwiązania trwającego od lat konfliktu między Grekami a cypryjskimi Turkami.

Około 1 miliard euro (ponad 1,28 miliardów dolarów) to wkład Międzynarodowego Funduszu Walutowego do 10-miliardowego (ponad 12,8 miliardów dolarów) pakietu ratunkowego, ogłoszonego 3 kwietnia, który może złagodzić obawy, że załamanie systemu finansowego Cypru wywoła poważny kryzys w strefie euro. Jednak, jak zauważają obserwatorzy, Grecy cypryjscy nadal mają motywację do poszukiwania alternatywnych sposobów stymulowania ich gospodarki.

Turcja, wykorzystując swoją rosnącą rolę jako giganta energetycznego, zaproponowała kilka możliwości rozwiązania problemu. Jednak konflikt trwający od 38 lat pomiędzy Cyprem a samozwańczą Turecką Republiką Cypru Północnego może okazać się barierą nie do pokonania. Głównym obszarem możliwej współpracy są złoża węglowodorów na wodach Cypru. Zasoby te, jak się przewiduje, to około 60 bilionów stóp sześciennych rezerw gazu, o wartości setek miliardów dolarów. Grecy cypryjscy udzielili koncesji poszukiwawczych dla międzynarodowych spółek energetycznych, bez konsultacji z Cyprem Północnym.

Tureccy urzędnicy twierdzą, że zyski z eksploatacji złóż powinny być wspólne dla całej wyspy i ogłosili, że każdą międzynarodową firmę która współpracuje z Cyprem w związku z poszukiwaniem energii, czekają reperkusje w Turcji. Dowodem tego jest zawieszenie w dniu 27 marca niektórych tureckich projektów z włoskim gigantem energetycznym Eni. Jest to sygnał, że Ankara nie żartuje.

W tym samym czasie, Turcja wydaje się stosować „strategię marchewki i kija”. Pomimo oficjalnego gniewu nad ofertami energetycznymi, turecki minister energetyki, Taner Yıldız, 3 kwietnia stwierdził, że Turcja jest najlepszym rozwiązaniem dla „greckiego Cypru”, aby wprowadzić jego gaz na rynki europejskie. Badanie przeprowadzone przez Międzynarodową Grupę Kryzysową w kwietniu 2012 roku pokazało, że Turcja będzie najbardziej opłacalną trasą dla transportu gazu z Cypru do Europy. Bez rodzimych zasobów własnej energii i rozwijającej się gospodarki i ludności, Turcja może podwoić zyski z lukratywnego rynku gazowego.

Problem tkwi w tym, że Turcja nie uznaje rządu Cypru. „Nie sądzę, że jest teraz miejsce na negocjacje. To znaczy w ciągu najbliższych miesięcy”, powiedział Makarios Droushiotis, doradca prezydenta Cypru, Nicosa Anastasiadesa. Współpraca z Turcją może być „alternatywą” w przyszłości, dodał, ale co najmniej do jesieni ” kryzys finansowy będzie mieć pierwszeństwo przed negocjacjami”.

Turcy cypryjscy nie są szczególnie skłonni do dążenia do pokoju. Ponadto, Cypr Północny nie odczuł skutków kryzysu, prowadząc politykę izolacyjną, eliminując tym samym motywację do poszukiwania szybsze rozwiązanie.

Jeśli gaz ziemny nie pomoże rozpocząć dyskusji nad zakończeniem politycznych napięć na wyspie, są inne potencjalne projekty, które mogłyby służyć jako katalizator dla kompromisu politycznego. W przyszłym roku projekt pompowania wody z Turcji do północnego Cypru zostanie zakończony. Cała wyspa cierpi na niedobór czystej wody. Rozszerzenie wodociągu na południe nie byłoby problemem, a takie działanie mogłoby stać się punktem zaczepiania dla przyszłego dialogu.

Obok projektu wodociągu, istnieje również możliwość przedłużenia kabli elektroenergetycznych z Turcji. Jest to projekt (opisany jako:”nieograniczone dostawy energii elektrycznej w bardzo dobrej cenie) Hasana Güngora, de facto doradcy prezydenta Cypru Północnego, Dervişa Eroğlu. Jednak doradca prezydenta Cypru, Droushiotis, powiedział, że nie ma teraz warunków, aby myśleć o tego rodzaju sprawach.

Fakt, że takie przedsięwzięcia są jeszcze przedmiotem dyskusji skłania niektórych do stwierdzenia pełnego nadziei, że pozytywna zmiana może wreszcie nastąpić, i że greccy i tureccy Cypryjczycy ostatecznie się pogodzą.

Sytuacja gospodarcza na Cyprze może paradoksalnie mieć zatem pozytywny aspekt, jakkolwiek absurdalnie to brzmi.

Źródło: eurasianet.org

About Agata Michalewicz

KOMENTARZE