Home / Polityka / Turcja: Kolejne próby rozwiązania problemu PKK

Turcja: Kolejne próby rozwiązania problemu PKK

Poczucie ostrożnego optymizmu pojawiło się w Turcji w ciągu ostatnich kilku dni na tle rządowej uwertury – brzmi poważnie, ale chodzi o  negocjacje pomiędzy przywódcą Partii Pracujących Kurdystanu (PKK) Abdullahem Öcalanem a tureckim rządem w celu zakończenia konfliktu, który zabił dziesiątki tysięcy w ciągu ostatnich trzech dekad.

Podczas gdy zwolennicy rządowego ruchu twierdzą, że uwięziony Öcalan może odgrywać kluczową rolę w przekonywaniu PKK do zakończenia działalności,  inni są krytyczni mówiąc, że podobne próby podejmowano w przeszłości  bezskutecznie. Właśnie dlatego PKK nie ma zamiaru złożyć broni, ale raczej ma żywotny interes w utrzymaniu lukratywnego, nielegalnego przedsiębiorstwa i korzystania ze wszystkich rodzajów nielegalnej działalności w południowo-wschodniej Turcji.

Yalçın Akdoğan, główny doradca premiera Recepa Tayyipa Erdoğana, ma nadzieję na rozwiązanie problemu, ale ostrzega, że nie należy spodziewać się szybkiej poprawy sytuacji, zauważając, że problem jest głęboko zakorzeniony. Terroryzm, jak sam określił, to „krwawiąca rana” Turcji. Problem z PKK jest nie tylko przeszkodą dla stabilności gospodarczej i politycznej w kraju, ale także dla jej wpływów w tym regionie, uważa Akdoğan.

Nowy proces pokojowy w kwestii kurdyjskiej rozpoczął się od spotkania dwóch parlamentarzystów kurdyjskich z Öcalanem. Era walki zbrojnej dla osiągnięcia celów politycznych Kurdów jest zakończona – takie słowa Öcalana usłyszał kurdyjski polityk Ahmet Türk oraz Ayla Akat Atam, deputowany z ramienia  pro-kurdyjskiej Partii Pokoju i Demokracji (BDP), w następstwie wydania specjalnego zezwolenia przez Ministerstwo Sprawiedliwości, dotyczącego lidera PKK będącego w więzieniu na wyspie İmralı. Podczas spotkania, o którym mówi się, że trwało dwie i pół godziny, a według niektórych raportów, prawie pięć, Öcalan poinformował dwóch posłów o tym, że niedawno odbył rozmowę z Hakanem Fidanem, jednym z najważniejszych pracowników Narodowej Organizacji Wywiadowczej (MIT).

Partie polityczne w opozycji przyjęły pozytywną postawę wobec nowej inicjatywy pokojowej proponowanej przez rząd. Współprzewodniczący BDP Selahattin Demirtaş powiedział, że negocjacje z Öcalanem są wskazane, ale również zajął ostrożne stanowisko, twierdząc, że oczekiwania nie powinny być zbyt przesadzone. Murat Karayılan, starszy przywódca PKK, przemawiając do agencji Firat News, powiedział, że problem powinien być traktowany poważnie i odpowiedzialnie.

Jednak Tanrıkulu jest nastawiony krytycznie, co do sposobu prowadzenia przez rząd negocjacji pokojowych. „Tureccy ambasadorzy zostali poinformowani o negocjacjach z Öcalanem, ale główna partia opozycyjna nie zna żadnych szczegółów w tej sprawie” – skomentował Tanrıkulu. Skrytykował rząd za poszukiwanie wsparcia bez dostarczania jakichkolwiek informacji i dodał, iż w panujących tych warunkach, sam fakt, że główna partia opozycyjna nie ma negatywnego stosunku dotyczącego inicjatywy pokojowej, stanowi wkład sam w sobie w sprawę.

Jedyna negatywna reakcja pochodzi od Ruchu Partii Nacjonalistycznej (MHP). Proces, który rozpoczął się w Oslo, a który dotarł już do İmralı oznacza, że partia Partia Sprawiedliwości i Rozwoju (AKP)  poddała się terroryzmowi, powiedziano na konferencji prasowej w Ankarze Oktay Vural, vice-przewodniczący parlamentarnej grupy MHP. Vural powiedział również, że to wstyd mieć do czynienia z Öcalanem, który jest odpowiedzialny za śmierć tysięcy ludzi, i traktowanie go jako partnera negocjacyjnego.

Z kolei Nurettin Canikli, z partii obecnie rządzącej uważa, że władze tureckie dokonały ogromnego postępu w rozmowach, mając na celu zakończenie konfliktu.  Numan Kurtulmuş, vice-przewodniczący rządzącej AKP powiedział w piątek w Elaziğ, jednocześnie zauważając, że takie rozmowy mogą odbywać się w krajach demokratycznych na rzecz zakończenia walk oraz, że „miejscem do poszukiwania rozwiązania problemu terroryzmu jest parlament, a nie góry. ”

Ümit Fırat, wiodący kurdyjski intelektualista, postrzega nową pokojowaą inicjatywę rządu jako pozytywny krok i stwierdza, że właściwe władze są zobowiązane do negocjacji bezpośrednio z Öcalanem, a nie z wszystkimi stronami reprezentującymi PKK. Tak było w czasie procesu pokojowego z Oslo, w którym przedstawiciele PKK żyjący w Europie, tj. przywódcy ruchu – Kandil i Öcalan, zostali w całości włączeni do negocjacji. „Lepiej, aby utrzymać te negocjacje w toku tylko z Öcalanem jako jedynym negocjatorem, i pozwolić mu przekonać własną organizację”. BDP nie może w żadnym wypadku działać jako partner negocjacyjny. Ma tylko zdolność do działania jako posłaniec, ponieważ brakuje mu uprawnienia do negocjowania.

Öcalan, który założył organizację w 1970 roku do walki o niepodległe państwo kurdyjskie, jest powszechnie piętnowany przez Turków, którzy uważają go za odpowiedzialnego śmierci ponad 40.000 osób od czasu, kiedy członkowie PKK chwycili za broń, tj. w 1984 roku.

Erdoğan jest pod presją, aby powstrzymać przemoc, zwłaszcza, że wybory prezydenckie odbędą się już w przyszłym roku. Od czasów przjęcia władzy 10 lat temu, rząd Erdogana rozszerzył kulturowe i językowe prawa dla Kurdów, którzy stanowią około 20 % z 75-milionowej społeczności tureckiej. Jednak politycy kurdyjscy chcą więcej reform, w tym kroki w kierunku autonomii. Jednak chyba na to będą musieli jeszcze długo poczekać.

 

Źródło: todayszaman. com

About Agata Michalewicz

KOMENTARZE